مد اسلامی

مد اسلامی


غفلت از هنر ایرانی در مد اسلامی

کافی است که به بته جقه ترمه های ایرانی و پارچه های قلمکار و… چشم بدوزی تا خیالت فارغ از روزمرگی های نفس گیر فرصت پرواز در میان این نقش و نگارهای بدیع را پیدا کند. هزار بیت شعر دل فریب زندگی لابه لای این نقش ها نهفته است. هزار سبک بی نظیر زیبایی و هزار فرصت هنری و شغلی  و کاری اگر برای پوشش مان که بخشی از شامل شال و روسری می شود ،هویت ماست، خواهان برنامه ریزی های منسجم و حساب شده ای باشیم.
دومین شاخه هنری اصیل و قدمت دار که می تواند به دلیل ماندگاری اش یکی از اصلی ترین معرف های هویت اقوام و ملت های مختلف باشد، طراحی در شال و روسری  است. در این شاخه نیز ایرانیان را می توان بنیان گذار سبک های بدیع طراحی جهان به حساب آورد. تاریخچه طراحی را در ایران 6 هزار سال و تاریخچه پارچه و لباس را حدودا 3 هزار سال تخمین زده اند.

مد اسلامی

این قدمت گرانمایه می تواند اساس جریانی نو در زندگی امروز ما و حتی سایر مللی که ناگزیرند به دلیل نداشتن چنین پیشینه ای مقلد سبک های ایرانی باشند، قرار گیرد. چگونه است که ما خود را فراموش کرده ایم و در جایگاه مقلدانی کورکورانه نشسته ایم؟!
امروز در ایران 50 هزار دانشجوی نساجی، طراحی و علوم وابسته به طراحی داریم، چنین رقمی بسیار امیدوارکننده است که به پشتوانه فکرهای جوان، آگاه و نوظهور بتوانیم گره گشای فروبستگی های فعلی باشیم. مطمئنا چنین معدن اندیشه ای نه تنها می تواند گره گشای مشکلات طراحی در داخل کشور باشد، بلکه طراحی ایرانی باید بتواند سری توی سرها درآورده و به الگویی جهانی بدل شود.
مشکل اساسی اینجاست که سیستم های مدیریت ساخت و ساز و کارفرمایی نسبتا ضعیف مانده و از فناوری های جدید خبری نیست. همچنین کارگرهای ماهر و تکنیسین های خبره علم طراحی و نساجی هم نداریم. اغلب روستاییان و افغانی ها هستند که کار طراحی را انجام می دهند، که در این زمینه هیچ نوع تبحر ویژه ای ندارند. به همین دلیل هر چقدر هم که فکر والا باشد، امکان ساخت آن فناوری مطرح است و ضمنا باید به پرورش تکنیسین های کاردان و زبده در این حوزه روی بیاوریم.
همان لابی امروزی)، سر درخانه، اندرونی، حوض خانه، شاه نشین (قسمت شمالی اندرونی که چون ارتفاع سقف دو برابر سایر اتاق ها بود خنکای خاصی داشت)، گوشواره (دو اتاقی که در دو پهلوی شاه نشین قرار می گرفتند)، زیرزمین و مطبخ.»
نکات مثبت معماری سنتی ایران
مردم واری، پرهیز از بیهودگی، نیارش، خودبسندگی و درونگرایی 5 فاکتور مثبت و اصلی معماری ایرانی محسوب می شود.
مالمیر کارشناس معماری درباره فاکتور مردم واری توضیح می دهد: «رعایت تناسب میان اندام های ساختمانی با اندام های انسان و توجه به نیازهای او در کار ساختمان سازی است که نیاز یک خانواده را برآورده کند. اجزایی چون در و پنجره، تاقچه و نیز پستویی که برای انبار رختخواب به کار می رفته نیز اندازه هایی مناسب داشتند»
در پی این گفته مالمیر به یاد می آورم آپارتمان های امروزی را که بعضا حتی به وجود یک کمد دیواری جادار پایبند نبوده و برای سودآوری بیشتر و ادعای افزودن به متراژ اتاق ها صرفا یک چهار دیواری را علم کرده اند!
وی در مورد فاکتور پرهیز از بیهودگی می گوید: «در معماری ایران» تلاش می شد کار بیهوده در ساختمان سازی نکنند از اسراف پرهیز می کردند که این اصل هم پیش از اسلام و هم پس از آن مراعات می شده است. برای مثال اگر در کشورهای دیگر هنرهای وابسته به معماری مانند نگارگری و سنگ تراشی آذین به شمار می آمدند، در کشور ما هرگز چنین نبوده است. گره سازی با گچ، کاشی، خشت و آجر بیشتر بخشی از کار بنیادی ساختمان است.»
نیارش به معنای دانش ایستایی، فن ساختمان و مصالح شناسی است. این کارشناس معتقد است که معماران قدیم از روی تجربه به اندازه هایی برای پوشش ها، دهانه ها و جرزها دست یافته بودند که همه بر پایه نیارش به دست آمده بود. درواقع آنها می دانستند که چه نوع مصالح و موادی را برای کجا به چه میزانی و چه موقع استفاده کنند؟ خودبسندگی به این معناست که معماران قدیم برای ساختمایه (مصالح)، مواد مورد نیازشان را از نزدیکترین جاها به دست می آوردند

 

هر بانوی ایرانی یک طراح لباس
 

فاطمه نیلی 33 ساله خانه دار یکی از بازدیدکنندگان نمایشگاه مدل های مانتو و شال و روسری  واقع در تالار وحدت در حالی که با دقت به مدل های ارائه شده چشم دوخته، برایمان می گوید: «روی مدل ها خوب دقت می کنم و از هر مدل بخشی را الگو برمی دارم. مثلا سر آستین یک مدل را در ذهن با یقه مدل دیگری تطبیق می دهم. بعدها بخواهم مانتویی بدوزم طرح ذهنی ام را به خیاط خواهم گفت.»
از رنجبر می پرسم: «خودت خیاطی بلد نیستی؟» وی پاسخ می دهد: «نه، متأسفانه. اما اگر کسی خیاطی بلد باشد، هم بخش اعظم هزینه پوشاک خانواده کاسته می شود و هم می تواند در صورت داشتن ذهن خلاق طراح مدل های جدیدی لااقل برای خودش باشد. خیاطی یکی از هنرهای اصیل زنان ایرانی بوده که امروزه بی رنگ شده و به حاشیه رفته است. ما در حال حاضر به مصرف کننده بودن صرف در پوشاک عادت کرده ایمو به طراحی آن کاری نداریم»
هر خانم ایرانی بالفعل می تواند یک طراح لباس باشد.
سوده یاسری 27 ساله دوست رنجبر معتقد است که هر خانم ایرانی بالفعل می تواند یک طراح لباس باشد. این را می توان از نوع نگاهشان و دقت در هنگام انتخاب لباس فهمید. حتی به جرأت می توان گفت که هر زن ایرانی دارای بی شمار ایده بکر در زمینه مدل های پوشش است که شامل ست کردن لباسها با شال و روسری می باشد باید از این نظرات استقبال و استفاده کرد.
سوده می گوید: «وقتی به بازار برای خرید لباس و شال و روسری می روم، چون اندکی از تمیزی دوخت و برش سردرمی آورم، حالم گرفته می شود که چطور پارچه را بی دقت زیر چرخ گذاشته اند و نامرتب درزها را دوخته اند. در حالی که یک لباس بسته به نوع برش و دوختی که دارد، شیک به نظرمی رسد.»
این جوان با این که تصور می کرده نمایشگاه باید خیلی وسیع تر از این ها باشد، می گوید: «حداقل خوبی کارهای ارائه شده این است که مدل ها بلندند، تنگ و اندامی نیستند و با دیدن طرح های سنتی روی لباس بیننده به این نتیجه می رسد که پشت نقش ها و رنگ های لباس هدفی بوده است.»
لباسی بپوشیم که بدانیم از کجا آمده؟
زهرا کامرانی بازدید کننده دیگری در نمایشگاه مانتو می گوید: «تنها چند مدل متفاوت در این نمایشگاه نظرم را جلب کرد. بقیه مدل ها کپی همان مدل هایی بودند که سال های قبل ارائه شده اند و در آنها نوآوری خاصی ندیدم و بیشتر آنها وارد می شوند. برای مثال ساده ترین طراحی این است که یک مانتو با رنگ تیره بدوزیم و رویش را با خرده پارچه ها به حالت تکه دوزی نقوش سنتی تزیین کنیم. چشم بیننده به این کارها عادت کرده و خواهان طرح های جدیدتری است. الان بی شمار این مدل ها پشت ویترین مانتوفروشی های  و شال و روسری فروشی ها سطح شهر دیده می شود. اگرچه همین اندازه تحول هم به خودی خود خوب است، چرا که چند سال پیش خبری از نقش های ایرانی روی لباس هایمان نبود، ولی باید در جهت ارتقای طرح های کلاسیک ایرانی با کاربری امروزی بکوشیم.»
وی ادامه می دهد: «من یک بار در کارگاه رنگ آمیزی پارچه که توسط یک استاد اروپایی در دانشکده هنر برپا شده بود، شرکت کردم. در آنجا از نزدیک دیدم که امروز در دنیا به جنس و چگونگی رنگ آمیزی پارچه اهمیت داده می شود.

 

نظرات خود را با ما درمیان بگذارید

برای ارسال نظر باید عضو سایت باشید، اگر قبلا در سایت ثبت نام کرده اید اینجا را کلیک کنید.

captcha Refresh
کانال تلگرام شرکت لورنزو